Samantekt
Įstęšur žess aš fólk žyngist of mikiš mį rekja til samspils arfbundinna hneigša og vissra umhverfisžįtta. Mikil aukning į offitu sķšust įrin veršur žó ekki rekin til erfšabundinna žįtta, svo hröš hefur žróuninn veriš, heldur til ofneyslu matar og hreyfingarleysis.

Stór hluti barna glķmir nś viš offitu, og ķskyggileg įhrif hennar munu hafa varanlegar afleišingar į lķf margra žeirra. Skelfileg įhrif ruslfęšis į ungt fólk hefur loksins oršiš til žess aš heilbrigšis- og skólayfirvöld vķša um heim hafa tekiš viš sér og snśist til varnar börnunum meš žvķ aš takmarka ašgang žeirra aš ruslmat ķ skólum.

Žaš er samdóma įlit allra sem vitnaš er til ķ žessu verkefni aš nęring skólabarna hafi įhrif į lķšan žeirra og nįm. Ķ Bandarķkjunum vķsa menn til betri nįmsįrangurs eftir aš ruslmatur var fjarlęgšur śr skólum. Sama hefur komiš ķ ljós ķ Kanadķskum skólum og bęši bresk og dönsk skólayfirvöld eru į sama mįli. Ķslenskir sérfręšingar hafa einnig bent į žaš sama lķkt og Anna Björg Aradóttir gerir ķ mastersritgerš sinni og žaš sama kom einnig fram į fundi sem nżlega var haldinn į vegum fręšsluyfirvalda ķ Reykjavķk um mötuneyti ķ skólum borgarinnar.

Gallar ķ rannsókn Heilbrigšisstöšvarinnar į Akureyri eru of miklir og óvissužęttirnir of margir aš okkar mati til aš hęgt sé aš fullyrša aš žyngdin ein og sér hafi neikvęš įhrif į nįmsįrangur. Įhrif leptins į minni og nįmsįrangur eru žó žess ešlis aš ętla megi aš svo sé. Eftir sem įšur er žaš neysla ruslfęšis sem veldur offitunni og žvķ óvķst hvort er įhrifavaldurinn, ruslfęšiš eša offitan.

Nišurstaša okkar ķ žessu verkefni er žvķ ķ stuttu mįli sś aš lķkamsžyngd hafi sem slķk ekki bein įhrif į nįmsįrangur barna. Žaš skiptir hinsvegar mįli hvaša nęringu börn fį, bęši fyrir lķšan žeirra og įrangur ķ nįmi. Börn geta veriš vannęrš hvort heldur vegna ónógrar fęšu eša óhollrar fęšu. Vannęring sem afleišing óhollrar fęšu er meginžįtturinn hvaš žetta varšar aš okkar mati.

Flestu fólki lķšur illa eftir mikla neyslu óhollrar fęšu, sykurs og fiturķks matar og į žį oft erfitt meš aš einbeita sér aš krefjandi verkefnum. Įstęšulaust er aš ętla annaš en aš žaš sama eigi viš um börn.

Andvaraleysi ķslenskra stjórnalda ķ žessum mįlum vekur įhyggjur. Hvorki menntamįlarįšuneytiš né heilbrigšisrįšuneytiš hafa safnaš upplżsingum um skólamötuneyti, nęringargildi skólamįltķša eša annaš sem žessu tengist. Stjórnvöld hafa enga stefnu ķ žessum mįlum og hyggjast ekki móta sér slķka stefnu ef marka mį orš menntamįlarįšherra ķ Alžingi.

Žó er greinileg vakning į mešal foreldra og einstakra skólayfirvalda sem telja aš betur megi gera varšandi skólamįltķšir. Sem dęmi um žaš mį nefna Menntasviš Reykjavķkurborgar sem į heišur skilinn fyrir framlag sitt og žį umbótavinnu ķ mötuneytismįlum sem menn žar hyggjast rįšast ķ į nęstu tveimur įrum.

Ķslensk börn hafa jafn greišann ašgang aš ruslmat og börn ķ öšrum löndum. Afleišingar af neyslu slķkrar fęšu eru of alvarlegar til aš lįta sem ekkert sé.